همیشه استثناء

گاهی اوقات فکر می کنم چه برداشتی از خودمان و تواناییهای خودمان داریم.  چند روز پیش با دوستی درباره برنامه هایش برای تحصیل صحبت می کردم. او به من اصرار می کرد که حتی با رفتن به یک دانشگاه متوسط  و یا کمتر از متوسط می تواند موفق بشود. من به او می گفتم درست است که آدمهایی هستند که از این مدارس فارغ التحصیل شده اند و موفق شده اند، اما آنها استثناء بوده اند. او می گفت «چرا به من شک می کنی؟ من هم می توانم.»  من بدوستم شک ندارم، اما می دانم که نقش عوامل بیرونی در موفقیت افراد صفر نیست.

فرض کنید دوست من در این مرحله به یک دانشگاه متوسط برود. وقتی که او فارغ التحصیل می شود، از یک شبکه ارتباطاتی کمتر از متوسط برخوردار است. احتمال خیلی کمی وجود دارد که کسی از فارغ التحصیلان مدرسه او در یکی از پنجاه شرکت بزرگ به کار مشغول باشد یا در یکی از پنجاه دانشگاه برتر جهان به تدریس مشغول باشد. وقتی او فارغ التحصیل می شود کمتر کسی در موقعیت تصمیم گیری هست که بتواند به او کمک کند. از طرف دیگر زمانیکه وارد بازار کار می شود، برند او دانشگاهش است. این برند چندان شناخته شده نیست و سیگنال مناسبی برای تواناییهای او به شمار نمی آید. نتیجه: دوست من از همان ابتدا از بقیه عقب می افتد.

حالا فرض کنید دوست من به یک دانشگاه شناخته شده برود. اول از یک شبکه ارتباطی بسیار خوب می تواند بهره جوید. احتمالا بسیاری از دانش آموختگان مدرسه او در موقعیت تصمیم گیری قرار دارند و در موسسات برجسته و شرکتهای مطرح مشغول به کار هستند. از طرف دیگر برند دانشگاهی او سیگنال بسیار مثبتی درباره تواناییهای او به بازار می فرستاد. او حتی ممکن است همه مهارتهای مورد نیاز موقعیتهای شغلی را نداشته باشد، اما همه کارفرمایان می دانند که او می تواند به سرعت آنها را فراگیرد. از همان ابتدا او از بقیه جلوتر قرار می گیرد و حتی فرصتهای بیشتری را در اختیار خواهد داشت.

در هر دو حالت تواناییهای او یکسان هستند اما عوامل بیرونی تغییر کرده اند. گاهی فکر می کنم چقدر خوب بود استثناء ها همیشه جواب می دادند، اما اگر اینطور بود که دیگر استثنا نبودند. سرپیچی از قواعد بازی برای قرار گرفتن در یک وضعیت استثنائی همیشه هم جواب نمی دهد.

Advertisements

7 نظر برای “همیشه استثناء

  1. حالا چرا اصرار داشت که به دانشگاه متوسط برود؟ اگر هر دو موقعیت را داشته باشد که مسلما دانشگاه بهتر را انتخاب میکند ولی اگر در دانشگاه بهتر پذیرفته نشود و یا به هر دلیلی مثلا به خاطر هزینه سنگین نتواند به دانشگاه بهتر برود انتخاب دانشگاه متوسط از منصرف شدن از ادامه تحصیل که بهتر است. آدمها همیشه از بین انتخابهای موجود بهترین را انتخاب میکنند. باید دید چرا دانشگاه متوسط را ترجیح میدهد شاید دلیل خوبی داشته باشد.

  2. البته یک اثر مهم رو نادیده گرفتی در تحلیل. در هر دو حالت توانایی های اون فرد یکسان نیست. کسی که به ام آی تی میره بعلت فضای خاصی که هست، استادا رقابت و تمام اون شرایط، قابلیتهای بسیار زیادی نسبت به کسی که به یه دانشگاه متوسط با استادای نه چندان خوب، محیط تحقیق غیر اکتیو و .. می ره پیدا می کنه و دیگه اون آدم قبلی نیست. منظور من اینه که حتی اگه اون شرایط بیرونی هم ثابت باشن این دو آدم قابل مقایسه نیستند.

  3. اين دلايل درست هستند ولي يك بخشي راهم بايد در نظر گرفت. وقتي شما از يك دانشگاه خيلي خوب فارغ التحصيل مي شويد. انتظارات شما از بازار كار بيش از افرادي است كه از دانشگاه متوسط امده اند و ممكن است اين انتظارات منطبق با توانايي شما نباشد. در اين صورت اگر شما يك كاره متوسط بيابيد به دليل انتظارات بالا راضي نبوده و رشد كمتر از افراد عادي خواهيد داشت. اين بخش را من محتمل تر از اينكه كاري بالاتر از توانايي و بسيار با شرايط عالي بيابيد ميدانم.

  4. سلام علی جان
    اول من تشکرکنم از وبلاگت، خیلی خوبه، یه خورده فعالتر بشین که ما بیشتر استفاده کنیم بهتره ولی
    در مورد این پستت، میخواستم اینو بگم که به نظرت جهان جدید یعنی چه؟ فک نمیکنی که این حرف اگه مثلا اولیل قرن قبل زده میشد درست بود ولی حالا کاراییش رو از دست داده؟ از مولفه‌های جهان جدید این هست که چیزی که قبلا استثنا بود به قاعده تبدیل میشه، الان دیگه کمتر میشه این حرف رو زد. خود من دوستانی دارم که یکیشون تو علمی کاربردی درس خونده و دیگری غیر انتفاعی ناکجا آباد، اما توانایی‌های اینها واقعا سرگیجه اور، جدا عرض میکنم.
    قصد مخالفت کردن با کلیت حرفتون رو ندارم، اما به نظر میرسه که تعداد این استثناها داره خیلی زیاد میشه، طوری که دیگه شاید نشه بهش گفت استثنا. ممنون

  5. سلام حشمت عزیز
    امیدوارم بتوانم فعالتر باشم. صحبت من بیشتر درباره تاثیر متوسط این جور جاها بود. بخاطر کنکور واقعا نمی توان گفت تواناییهای آدمها در دانشگاههای مختلف متفاوت است. اما دانشگاه بهتر فرصتهای بیشتری در اختیار فارغ التحصیلانش قرار می دهد.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s